«Α, ρε Λαυρέντη, εγώ που μόνο το ‘ξερα τι κάθαρμα ήσουν…» – Μαν. Αναγνωστάκης

30.10.2005

 

Ποιος ανεβοκατεβάζει υπουργούς; Ο σκιτσογράφος Ανδρέας Πετρουλάκης ζωγράφισε προ ημερών το ήδη ομιλούμενο: Ο Μάκης. Ποιος Μάκης; Μα πού ζεις; Ο Μάκης μπαίνει σε κάθε σπίτι, εκδικητής και τιμωρός, Ρομπέν κατά της διαφθοράς και της λαμογιάς, κάνει έρευνα, μαγνητοφωνεί, βιντεοσκοπεί, αποκαλύπτει, αναλύει, παραδίδει υλικό σε εισαγγελείς, ανοίγει τούνελ σαν ακούραστος τυφλοπόντικας της κάθαρσης, δίνει υπόσταση και εικόνα στη λαϊκή τηλεδημοκρατία.

Ο Μάκης. Δεν είναι πρόσωπο, είναι σύμβολο· γραδάρει την αντοχή των υλικών, με τα οποία χτίζουμε κοινωνία, θεσμούς, συνειδήσεις. Ο Μάκης είναι ο μέγας ιεροεξεταστής, σε εκδοχή καρτούν, με αμφίεση και στυλ τυπικά ελαφρολαϊκά· ένας ιεροεξεταστής που δεν οδηγεί το κοινό του σε διλήμματα και δράμα, αλλά το γαργαλάει ράθυμα, στήνει έναν χαλαρό καφενέ στην πλατεία του τηλεοπτικού χωριού, όπου περίπου ο πάσα εις έχει δικαίωμα λόγου, να πει το κοντό και το μακρύ του, να δικάσει, να πει τον πόνο του, τι θα έκανε αν ήταν πρωθυπουργός για μια βδομάδα… Ο ίδιος ο οικοδεσπότης πρωτοστατεί επ’ αυτού, δίνει πατρόν: Αν ήμουν πρωθυπουργός, θα έλεγα «Βρε Μάκη, δεν κουράστηκες να αγωνίζεσαι;». Ιδού το ρίγος του μεγαλείου, ιδού το ίχνος της καφενόβιας δημοκρατίας. Ιδού νέα εννοιολόγηση για το ευ αγωνίζεσθαι. Ολοι στην πίστα.

Ο Μάκης. Ρομπέν ψυχαγωγός. Προστάτης της σύνταξης της γιαγιούλας, του αδικημένου νοικοκύρη, του πικραμένου μεροκαματιάρη. Κυρίως: απαντοχή του ριγμένου, βήμα για μικρές δόσεις μοχθηρίας, για ξεφωνητό. Αυτός είναι ο φαινόμενος φλοιός. Μα, καθώς προχωρείς προς τον πυρήνα του κρεμμυδιού, και καθώς τα φύλλα εκδιπλώνονται στον χρόνο, διαπιστώνεις ότι παραμέσα κρύβονται ασυνέχειες, παράξενες καραμπόλες, όζοντα υλικά, αστήρικτοι αιφνιδιασμοί, ανορθόδοξες μέθοδοι και πολλές παλινωδίες. Η λαϊκή τηλεδημοκρατία έχει κενά.

Ο Μάκης γνωρίζει τα κενά. Ζει με τα κενά, αυτό τον κρίσιμο χώρο που δεν βλέπει το κοινό του. Ισορροπεί στην κυνική ακμή του αυτοσαρκασμού, σαν παλιός γελοιογράφος, κι έτσι ακριβώς τιτλοφόρησε τις εκπομπές του: Κίτρινος Τύπος, Ζούγκλα… Ευφυής ιδιοποίηση και μετωνυμία: Ο Τύπος θα είναι κίτρινος ή δεν θα υπάρχει. Εκ των προτέρων απάντηση στην όποια κριτική, και καταστατική δήλωση προθέσεων. Αφοπλιστικό. Και η κοινωνία, ο δήμος; Είναι ζούγκλα. Επιζεί ο θηρευτής. Ολοι εναντίον όλων. Και ο Μάκης για την πάρτη του.

Ο Μάκης. Αφουγκράζεται τον δήμο–καφενείο. Είπαμε: δομεί το σόου του σαν καφενείο. Δηλαδή, ο καθείς λέει ό,τι του καπνίσει, χωρίς περαιτέρω ευθύνη. Ο καθείς δικάζει και καταδικάζει, χωρίς την ανάγκη εφαρμογής οποιασδήποτε απόφασης. Μόνος κριτής, χρονοδότης και εισπράκτωρ στα βιδάνια, ο τηλεδεσπότης Μάκης. Μόνον αυτός γνωρίζει το σενάριο, τα κίνητρα, την πλοκή, το μέχρι πού θα φτάσει το μαχαίρι, ποιος θα φάει τη μεθεπόμενη μαχαιριά. Μόνον αυτός γνωρίζει το βάρος και τους παραλήπτες των υπαινιγμών. Ολος ο υπόλοιπος θίασος επί σκηνής είναι μοιραίοι καρατερίστες, όπως το τηλεακροατήριο.

Ο Μάκης. Πρότυπο επιτυχημένου. Αυτοδημιούργητος. Γάτος. Απιαστος. Πόσες φορές το έχω ακούσει: «Τους τα είπε… Εσύ ξέρεις τίποτε απ’ αυτά;» Δεν ξέρω… «Τον τρέμουν, ρε, τον Μάκη…» Το ξέρω. «Εχει το Καγιέν ο Μάκης;» Δεν ξέρω. «Πήγε με το φουσκωτό στη Μύκονο;» Δεν ξέρω. «Βιντεοσκόπησε όλες τις αυθαίρετες βίλες ή άφησε και καμιά για αργότερα;» Ρωτήστε τον.

Ινδαλμα της εποχής ο Μάκης. Τα λέει. Τον φοβούνται. Ρίχνει υπουργούς. Ξεσκίζει δικαστές. Κράζει παπάδες. Συνεντευξιάζει πράκτορες, εκεί όπου δεν μπορούν να τους βρουν οι μυστικές υπηρεσίες και οι εισαγγελείς.

Ο Μάκης βγάζει εφημερίδα. Στο ίδιο στυλ. Εγκαλεί τον πρωθυπουργό που δεν του δίνει συνέντευξη. Εδώ του έδωσε ο Βαβύλης… Ο πρώην πρωθυπουργός τού απευθύνει επιστολή με την οποία απαντά σε έκκληση Μάκη υπέρ υπόδικου δυστυχούς.

Ο Μάκης είναι και ΟΗΕ και Ουνέσκο, πρέσβης καλής θελήσεως. Μαζεύει εισφορές για τα θύματα του τσουνάμι, στο κρατικό κανάλι. Διαχέει απλόχερα το ήθος του στον διψασμένο δήμο. Οι απλοί άνθρωποι τον φωνάζουν στον δρόμο με το μικρό του όνομα. Πόσοι αξιώθηκαν αυτό το προνόμιο; Ο Ανδρέας. Και ο Θανάσης Βέγγος.

Ο Μάκης. Ενας από εμάς. Λίγο πιο σκοτεινός, λίγο πιο απρόβλεπτος. Ενας ατσίδας. Παράδειγμα για τα παιδιά.

«Α, ρε Λαυρέντη, εγώ που μόνο το ‘ξερα τι κάθαρμα ήσουν…» – Μαν. Αναγνωστάκης

Ένα βλέμμα, Καθημερινή, 30.10.2005

buzz it!

Advertisements